საქართველოში ახალი წელი მხოლოდ ერთი თარიღით არ შემოიფარგლება — ჩვენთან ტრადიციულად აღინიშნება როგორც 31 დეკემბერი, ისე ძველით ახალი წელი, 14 იანვარი, რომელსაც განსაკუთრებული სულიერი და კულტურული დატვირთვა აქვს. ეს დღე წმინდა ბასილი დიდის ხსენებას უკავშირდება და ხალხში ბასილობის ან კალანდის სახელითაა ცნობილი.
ძველით ახალი წლის ერთ-ერთი მთავარი სიმბოლო ჩიჩილაკია — თხილის ხისგან დამზადებული ტრადიციული საახალწლო ატრიბუტი, რომელსაც „ბასილას წვერსაც“ ეძახიან. ოსტატურად გათლილი ჩიჩილაკი ხილით, ჩურჩხელითა და ტკბილეულით ირთვებოდა და ოჯახში ბარაქისა და ბედნიერების მომტანად მიიჩნეოდა. ამ დღეს დიასახლისები აცხობდნენ ბასილოპიტას — ტკბილ ნამცხვარს დამალული მონეტით. ვისაც მონეტა შეხვდებოდა, სჯეროდათ, რომ დამდეგ წელს განსაკუთრებული წარმატება ელოდა.
საქართველოს სხვადასხვა კუთხეს თავისი უნიკალური საახალწლო წეს-ჩვეულებები აქვს. გურიაში კალანდა განსაკუთრებული რიტუალებით აღინიშნება, სადაც მეკვლე და კაკლის გატეხვის ტრადიცია ოჯახის მომავალს განასახიერებს. აჭარაში კი ახალი წლის დადგომას ხვავისა და სიუხვის სიმბოლოებით — ცხვრით, თოფის გასროლითა და შაქრიანი ბრინჯის დაყრით ეგებებიან.
ახალ წელს საქართველოში წარმოუდგენელია მეკვლის გარეშე — ადამიანის, რომლის „კარგ ფეხსაც“ ოჯახის მომავალი წელი ებარება. ეს ტრადიციები დღემდე ცოცხალია და ქართულ ახალ წელს განსაკუთრებულ სითბოსა და სიღრმეს ანიჭებს.
საქართველოში ახალი წელი განსაკუთრებით მრავალფეროვანი და საინტერესოა რეგიონული ტრადიციების გამო. თითოეულ კუთხეს საკუთარი რიტუალი, სიმბოლო და მნიშვნელობა აქვს, რაც ამ დღეს ნამდვილ კულტურულ მოზაიკად აქცევს.
გურიაში ახალ წელს კალანდას ეძახიან და მას განსაკუთრებული წეს-ჩვეულებები ახლავს. კალანდამდე ოჯახის მამაკაცები მარანში შედიან, სადაც მეკვლე და ოჯახის უფროსი წმინდა ბასილის სახელზე ლოცვას აღავლენენ. კაკლის გატეხვის რიტუალი ოჯახისთვის მომავალი წლის ბედს წინასწარმეტყველებს — სავსე კაკალი ბარაქის, ცარიელი კი სიფრთხილის ნიშანია. გურიასა და იმერეთში ამ დღეს ნახევარმთვარის ფორმის ღვეზელს აცხობენ ყველითა და მოხარშული კვერცხით, რომელიც ხვავისა და ოჯახის სიმტკიცის სიმბოლოა.
აჭარაში ძველით ახალი წელი განსაკუთრებით თვალსაჩინო რიტუალებით აღინიშნება. ახალი წლის დადგომამდე სახლში ფერადი ბაფთებით მორთულ მამალ ცხვარს შეჰყავდათ — სიუხვისა და გამრავლების ნიშნად. წლის პირველ წუთებში თოფის გასროლა სიცოცხლის გაგრძელებას აღნიშნავდა, ხოლო დიასახლისი შაქრიან ბრინჯს აბნევდა, რომ ოჯახს სიტკბო და კეთილდღეობა მოჰქონდა. დილით ბოსელში რკინის ჯაჭვის გათრევა პირუტყვის გამრავლებას უკავშირდებოდა.
მთელ საქართველოში ახალი წელი წარმოუდგენელია მეკვლის გარეშე. სწორედ მეკვლის „კარგ ფეხს“ ანდობდნენ ოჯახის მომავალს. ამ ტრადიციებმა დღემდე მოაღწია და ქართული ახალი წელი კვლავ კუთხეების ხასიათით, რწმენითა და სიღრმით ცოცხლობს.
რომელ კუთხეშიც არ უნდა ვიყოთ, მოდით, ახალი წელი მხოლოდ სურვილებით კი არა, ქმედებებით დავიწყოთ: გადავხედოთ ჩვენს სამომხმარებლო ჩვევებს, შევამციროთ ნარჩენები და ერთად შევქმნათ უფრო სუფთა და ჯანსაღი გარემო.
პიროტექნიკის გამოყენება განსაკუთრებით საზიანოა ცხოველებისთვის. მათის მოულოდნელი აფეთქება და ხმაური სტრესულია, რამაც შეიძლება მაშინვე ან მოგვიანებით სხვადასხვა დაავადებაში იჩინოს თავი.
განსაკუთრებით ამ დროს ქუჩის ცხოველებსა და ზოოპარკის ბინადრებს უჭირთ. აფეთქებების დროს ცხოველები იწყებენ ვოლიერში სირბილს. ამ დროს შეიძლება დაეჯახონ ბარიერს და დაიზიანონ სხეული, ან ერთმანეთი გადათელონ.
