ქართული აბრეშუმს არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა. გადაწყვეტილება ეფუძნება საარქივო მასალებს, რომლებიც ადასტურებს, რომ საქართველოში მეაბრეშუმეობა არსებობდა ჯერ კიდევ ძვ.წ. II საუკუნიდან. მეაბრეშუმეობა ისეთივე ფესვგადგმულია ჩვენს კულტურაში, როგორც ღვინო და თაფლი. მე-19 საუკუნეში 210 000-ზე მეტი ოჯახი იყო ჩართული აბრეშუმის წარმოებაში, ხოლო 1960-იან წლებში საქართველო წლიურად 4-4.5 ათას ტონა აბრეშუმს აწარმოებდა და ამ დარგში მსოფლიო მასშტაბით მეოთხე ადგილს იკავებდა. თუთის ხეების განადგურებამ და საბჭოთა კავშირის დაშლამ მძიმე დარტყმა მიაყენა ინდუსტრიას, თუმცა დღეს, ახალი გლობალური ტენდენციების ფონზე, აბრეშუმზე მოთხოვნა ისევ იზრდება. აბრეშუმი ეკოლოგიურად სუფთა, მაღალი ღირებულების ბოჭკოა, რომლის ფასი ბამბაზე ოცჯერ მეტია. საქართველო, თავისი კლიმატითა და ტრადიციებით, იდეალურ პირობებს ქმნის მეაბრეშუმეობის აღორძინებისთვის. თანამედროვე ტექნოლოგიების და სახელმწიფო მხარდაჭერის პირობებში, ამ დარგის აღდგენა არა მხოლოდ ეკონომიკურ სარგებელს მოიტანს, არამედ საქართველოს ისტორიულ დიდებას დაუბრუნებს. აბრეშუმის მუზეუმი კი ამ პროცესის კულტურულ სიმბოლოდ რჩება. ქართულ აბრეშუმს მსოფლიო ბაზარზე ყოველთვის მოწინავე ადგილი ეკავა. დღეს თუთის აბრეშუმხვევიას გენოფონდში დაცულია 70-მდე ქართული და უცხოური ჯიში, მათ შორის მაღალპროდუქტიული „მზიური“, რომლის ძაფისგან დამზადებულმა ქსოვილმა „კრეპ-შიფონმა“ 1998 წელს ესპანეთში „პლატინის ვარსკვლავი“ მოიპოვა. 2015 წლიდან სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი ახორციელებს გენოფონდის შენარჩუნებას. ცენტრის წილკნის ლაბორატორიაში მიმდინარეობს ბიოტექნოლოგიური კვლევები და ჯიშების გაუმჯობესება — ეს არის ქართული მეაბრეშუმეობის აღორძინების მთავარი საფუძველი და იმედი.
თუთის აბრეშუმხვევიას მოვლა — სუფთა გარემო, სწორი კვება და დროის დაცვა ხარისხიანი პარკის საწინდარია.
“მზეთამზისანი” – ახმეტაში გამოყვანილი ქართული აბრეშუმის ჯიში დაპატენტდება – მუნიციპალიტეტის ადგილობრივებთან თანამშრომლობის პრაქტიკა მეაბრეშუმეობის განვითარებისთვის
დედამიწაზე სულ 3-4 უბანია, სადაც ყველაზე მაღალხარისხოვანი აბრეშუმის ძაფის მიღებაა შესაძლებელი. მათ შორის ერთ-ერთი საქართველოა. საქართველოს გააჩნია ბუნებრივი რესურსი აბრეშუმი სავალუტო შემოსავლის წყაროდ აქციოს.
წლების წინ იმერეთში მეაბრეშუმეობა საკმაოდ მძლავრად იყო განვითარებული.
საქართველოში აბრეშუმის რთველი ნიშური და საინტერესო პროცესია, რომელსაც თეთრი ოქროს რთველს უწოდებენ. ერთ დროს მყარად ფეხზე მდომი და წლების განმავლობაში მივიწყებული დარგი გამოღვიძებას ახლაღა იწყებს. სფეროს ადვოკატირებას კი ახლადშექმნილი მეაბრეშუმეთა ასოციაცია ცდილობს.
აბრეშუმის საბნების კერვაც ძირძველი, თუმცა ახლა მივიწყებული ქართული ტრადიციაა, რომლის გაცოცხლებას საპატრიარქოს პროფესიულ სასწავლებელში „თამარ მეფის პროფესიულ კოლეჯში“ ცდილობენ. მეაბრეშუმეობაზე აქ სწავლობენ ყველაფერს, ჭიის მოვლა-შენახვიდან დაწყებული, საბნის შეკერვით დამთავრებული. როგორ იკერება და რა განსაკუთრებული ტექნოლოგიური პროცესია აბრეშუმის საბან-ბალიშის კერვა?
რისი გაკეთება შეძლო აბტრეშუმის სახელმწიფო მუზეუმმა წლების განმავლობაში და რას გეგმავს მომავალშო? როგორ იგეგმება დიდი აბრეშუმის გზის ციფრულ რუკაზე ქართული მონაკვეთის ინტეგრირება? რომელ უნიკალურ ექსპონანტებს ინახავს მუზეუმის ფონდი და რას სწავლობენ ახალგაზრდები სტაჟირების პროგრამით, რომელსაც მუზეუმი მათ წლებია სთავაზობს.
საქართველოში მეაბრეშუმეობას თხუთმეტსაუკუნოვანი ისტორია აქვს, თუმცა ახლა დარგი სრულ სტაგნაციაშია, აღდგენაზე მუშაობა კი – ფრაგმენტული. ქვეყანაში თუთის პლანტაციები თითქმის სულ გაჩეხილია, მეტ-ნაკლებად შემორჩენილია მხოლოდ კახეთში, არადა პრემიუმ ხარისხის ქართულ აბრეშუმში ფაქტურით, ფერითა და მედეგობით, გამორჩეული ადგილი იმერულ აბრეშუმს ეკავა. დარგის აღდგენისა და სტიმულის კომპლექსური ხედვა ჯერ არ ჩანს. ქართული აბრეშუმის კონკურენტუნარიანობა და პოტენციალი, – რა ეკონომიკური ეფექტი შეუძლია მისცეს ქვეყანას მეაბრეშუმეობამ ექსპორტის, ტურიზმის და რეგიონების ფინანსურად გასაძლიერებლად? სად ვიყავით, სად ვართ და საით მივდივართ ქართული აბრეშუმით დიდ საქარავნო გზაზე?
